VERTENT1EBLAD.
NIEUWS- EN AD-
1876.
Vijftiende Jaargang.
No 35.
BUITENLAND.
BINNENLAND.
■4
DON DEB DAG 51 Augustus.
in
iiihmi mu
1
geleden was
e
ABONNEMENTSPRIJS: 80 Gents per 3 maanden.
Franco per post 95 Gents.
r
s
i
t
n
is
le
ft,
te
»n
el
I,
le
er
er
d
iS
it
t
ir
is
e-
’d
n
ir
t.
ir
ADVERTENTIEPRIJS: 50 Gts. van 1—7 regels. Vervol
gens 10 Gent per regel Overigens naar plaatsruimte.
ig voor den kapitein
had de Pool het maar
moeten zeggen. Die Pool kwam dikwijls in Parijs
en men weet anders geen kwaads, wel veel goeds
van hem. Volgens zijn zeggen was hij wat vrolijk
In Frankrijk blijft de vrijheid nog volkomen
fransch. Te Parijs werd een Pool veroordeeld tot
drie maanden gevangenisstraf, omdat hij die
Wacht am Rhein heeft gezongen en dat wel op
straat, terwijl kapitein Carrière in zijne nabijheid
was. Dat kon eene beleedigin;
zijn, en was het dit niet, dan
geweest en had zonder eenige bedoeling het lied
geneuried. Maar in Frankrijk in Parijs kan dat
niet; in het land van vrijheid, gelijkheid en broe
derschap is het zingen van die Wacht am Rhein
een misdaad.
Balinka in Hongarije is bijna geheel afgebrand
terwijl niemand der bewoners zijne woning of goe
deren verzekerd had. De man, bij wien de brand
door onvoorzigtigheid is aangekomen werd door
de inwoners uit wraakzucht in de vlammen ge
worpen en verbrandde. Drie personen kwamen bij
pogingen tot redding om het leven.
In een brief, uit Limburg aan de Arnhemsche
Courant geschreven, komt o.a. het volgende voor:
«Gewoonlijk kom ik eens of tweemaal in het jaar
te Roermond. Ditmaal was ik er gedurende het
feest van Sinte Bernardus bij welke gelegenheid
de bedevaartgangers met duizenden van de pruis-
sische grensplaatsen komen toestroomen. Tevens
komen 'zij dan 0. L. V. in het Zand vereeren
wier kapel een kwartier buiten de stad ligt en
waarheen een prachtige laan van 70jarige linde-
boomen leidt.
«Vindt de kapel in het Zand toeloop van 15
Augustus tot de eerste helft van Septemberook
van verschillende limburgsche dorpen uit den om
trek van Roermond, de H. Bernardus heeft alleen
maar krediet bij de pruissische grensbewoners. Ja-
ren geleden zou het kerkbestuur der Munster- of
Bernarduskerk er op bedacht zijn geweest, in plaats
van het oude een nieuw beeld te laten maken
daar het oude door den tand des tijds geleden
had. Toen de Pruissen evenwel kwamen en den
nieuwen «Baerend” zagen, waren zij weinig gesticht.
Zij keken al en keken, maar offeren en dit is
de hoofdzaak dat deden zij niet. »Naenae
das is ’r naet 1” zeiden zij en wilden weer heen
gaan. En de koster was genoodzaakt het oude
welbekende beeld weer van den zolder te halen.
Toen waren zij tevreden en het offeren ging zijn
gang
»’t Maakt een eigenaardigen indruk, die heen en
weer trekkende menschenmassa’sdie gewoonlijk
maar een nacht overblijven, die godsdienstige be
weging juist in Roermond te zien dat in den
laatsten tijd in zoo menig opzigt getoond heeft
vatbaar te zijn voor een nieuw leven. Maar men
neme in aanmerking dat het vreemden en bui
tenlanders zijn die in de Munsterkerk de gale
rijen rondloopende gezegend water uit een groot
vat tappen om voor zweren en andere ongemak
ken bewaard te blijven. Van de Roermondenaars
heb ik menigen kwinkslag op die «gooije Pruissen
gehoord. Alleen de geestelijkheid der kerkdie
de voordeelen geniet, blijft tegenover het Bernar
dus- «speel” hoogst ernstig.
«Ik kon natuurlijk tijdens mijn bezoek ook niet
nalaten eens te gaan kijken aan de kapelwaar
heen de stroom der bedevaartgangers in de tweede
plaats zich rigt. De kapel, die, naar mijn inzien,
met veel smaak beschilderd is en waarin een won
derdoend of wonderen gedaan hebbend beeld ver
eerd wordtkan in gewone tijden bezienswaardig
den sleutel van den eenigen oven op het eiland
waarheen alle bewoners gedwongen waren hun meel
te brengen, om er brood van te doen bakken. Dit
waren overblijfselen uit den tijd dat de gemeen
schap met het vasteland slechts op enkele en on
geregelde tijdstippen plaats kon hebben en het noo-
dig was, dat de pastoor, ais de kapitein van een
schip, de inwoners op rantsoen stelde.
Digt bij de kerk en de pastorie is de school
voor jongens en meisjes die bestuurd wordt door
kloosterzusters, welke de aalmoezen uitreiken aan
de behoeftigen en de recepten klaarmaken die
de pastoor, als geneesheer optredende, voorschrijft.
Ook de onderzeesche telegraaf, die tegenwoordig
het eiland met het vasteland verbindt, wordt be
diend door een der zusters.
Deze merkwaardigheden komen voor in het Jour
nal official en verdienen dus geloof.
De softa’sdie mee hielpen om den vorigen
sultan op zij te zetten, deden dat, omdat die sul
tan niet liberaal was. Zij toch zijn zeer liberaal,
maar altijd op zijn turksch. Zij doen met den
koran zoo als vele christenen met den bijbelzij
halen er uit, wat hun past. Zoo staat daarin ge
schreven: «Doet geen kwaad en zoekt steeds het
goede.” Op dien tekst zich beroepende werd er
voorgesteld, een volksvertegenwoordiging en grond
wet aan de Turken te geven maar de softa’s zeg
gen: Er staat ook geschreven: «weest broeders in
hetzelfde ras. Hij, die maar een gedeelte van den
koran in acht neemten niet let op het andere
gedeelte, verdient ellendig te zijn in dit leven
en gekastijd te worden in het leven hier namaals.”
Deze teksten passen den «liberalen” softa’s be
ter dan die andere. «Wij hebben,” zoo schreven
zij «de christenen onderworpen en het land met
den degen veroverd en nu hebben wij niet den
minsten lust om het rijksbeheer met hen te deelen
of hun aandeel te geven in het gouvernement.
Men heeft gelijkheid gedecreteerd van de christe
nen met de muzelmannen; op dat decreet van den
sultan zouden vele bemerkingen te maken zijn
maar het bestaat nu eenmaal; van een deelneming
aan het gezag door de christenen kan echter on
mogelijk sprake zijn. Dat willen wij luide ver
kondigen opdat men het hoore. In andere landen
duldt men ook nietdat mohamedanen tartaren
of arabieren deel nemen aan de regering. En zul
len wij nu doen wat anderen laten Niemand
kan ons daartoe dwingen. Wanneer onze zaken
wat in de war zijn zal God die ons tot heden
heeft bijgestaan, ons nu ook wel uit de verlegen
heid redden, gelijk Hij in zijn goedheid en almagt
reeds meermalen gedaan heeft.
Zietde koran moge op de eene bladzijde ge
bieden «doet geen kwaad en zoekt steeds het
goede;” op eene andere zijde gebiedt zij te strij
den voor ’t geloof en belooft zij het hoogste hemel-
sche genot aan hem die in dien strijd sneuvelt.
Vervolging van andersdenkenden behoort dan tot
het zoeken van het goede en de softa’s zouden
twijfelen of ze wel ware geloovigen zijnals
ze dat deel van den koran wat die vervolging
gebiedtniet in acht namen.
Er wordt nog gevochten maar ’t is een waag
stuk uit de berigten omtrent den afloop der ge
vechten een besluit te trekken wie de winnende
of verliezende partij is. Door beide partijen wordt
om strijd gelogen en schier alleen wat verhaald
wordt omtrent de onmenschelijke handelingen der
Turken waar zij overwinnaars zijn kan aange
nomen worden als bevattende voor ’t grootste deel
waarheid. Zulk een verhaal reeds is in staal om
zwakke zenuwen te schokken de tooneelen van
moord en verwoesting te aanschouwen eischt wel
een ijzersterk zenuwgestel.
Men ziet op het tooneel meermalen denzelfden
persoon in hetzelfde stuk in verschillende karak
ters optreden. Abalino is tegelijk Flodoardo de
kok van den vrek doet tevens dienst als koetsier,
enz. Van het eiland Houat wordt nu medegedeeld,
dat dit verschijnsel er zich in’t werkelijk leven
voordoet.
Dit eiland, op de kust van Bretagne gelegen en
ressorteerende onder het departement Morbihan
telt slechts 219 bewoners, over wie de pastoor het
oppergezag uitoefent. Behalve zijne geestelijke
functiën is hem het geheele bestuur opgedragen.
Hij is burgemeester en gemeenteraad tegelijk hij
is belast met de zorg voor de militaire fortificatiën
van het eilanden zoo vaak de visschers van
Houat onderling geschil hebben treedt hij op als
vrederegter. Wanneer zijne parochianen zich in
het openbaar luidruchtig gedragen dan tooit hij
zich met zijne driekleurige sjerp en doet, wanneer
de omstandigheden dit vorderen dienst als agent
van politie.
Eenige jaren geleden was er geen koffijhuis of
iets van dien aard op het eiland en de pastoor
had het monopolie van den verkoop van wijn en
sterken drankdie door eene barmhartige zuster
van achter een getralied raam van de pastorie
werden uitgereikt. Hij was ook in het bezit van
Toch is ’tin Frankrijk nog zoo kwaad niet, als
men maar weet, waar men wezen moet.
Te Lourdes arriveerde in de vorige week de
parijsche processie van Notre-Dame de Salutbe
staande uit 2000 pelgrims, onder welke circa 100
zieken. Reeds op den eigen morgen der aankomst
dus wordt aan den Ünivers getelegrafeerd
werd Maria Jaspierre van Reimswelke met de
grootste inspanning en moeite de reis had gemaakt,
plotseling van een zeer ernstige chronische kwaal
genezen. Ten drie ure in den namiddag van den
zelfden dag werd ook zekere Goudeman van Le-
valloisdie aan verschillende verouderde kwalen
leed en zoo zwak wasdat de liefdezusters
welke hem verpleegden hem op de reis hadden
moeten vergezellen plotseling radicaal genezen
op het oogenblikdat hij het bad verliet. Des
avonds werd onder algemeene geestdrift een pro
cessie met flambouwen gehouden waaraan de ge-
nezenen deelnamen. Zondagmorgen eindelijk had
nog een derde plotselinge genezing plaats. Victo-
rine Fournier van Rijssel, wier veeljarige hartkwaal
tot een uiterste gekomen was gevoelde zich to
taal hersteld op het oogenblik dat zij onder de
mis, welke werd opgedragen door mrg. Evington,
communiceerde. Nog vele andere zieken gevoe
len een begin van beterschap. Des avonds weder
plegtige processie. De vreugde was algemeen.