Over schaatsen en schaatsenrij den filmen: je kunt er alle het fotograferen van mensen 1 kanten mee op U/u is er sinds 1846, ook voor U! R Jj 5“ Het „Sneeker Nieuwsblad’’ ■Jjj Mg f L Gericht adverteren? Dan tóch eerst eens bij het Sneeker Nieuwsblad informeren! i!S u Yï /.ai gfi M. J^. w-S tl i ffl 'l It' K 7P l! 7////SW <1 F .iwfö n 'fC UKIIi "'•"I Bill fez Burgerlijke Stand Sneek w? Wnt «Si' W'UlHi''1 De eerste vraag, die we moesten beantwoorden op dat filmklubje was heel terecht: waarom film je eigenlijk? Het was een vraag, die ons door de twee jonge "filmleraren" werd gesteld. En het bleek, dat de antwoorden nogal uiteenliepen. Er was een echtpaar, dat de vakantie als belangrijkste motief noemde. Vreemde landen zien, nieuwe dingen beleven: de film legt ze vast. Een-jonge vrouw was gaan filmen om de jeugd van haar dochtertje in films te kunnen bewaren. Een man, die juist met pensioen was gegaan, ging vooral filmen om daarin een nieuwe hobby te vinden, wantje kunt er zoveel méér mee doen dan alleen maar op de knop drukken. En toen een van de jonge leraren zijn verhaal vertelde bleek, dat hij weer een heel ander motief had: al filmend probeert hij dokumentaires te maken om onze samenleving in beeld te brengen. Vakanties vastleggeneen jeugd bewaren... er een hobby van maken... een mogelijkheid tot uitbeelding van de wereld, waarin je leeft... dat zijn in één klein groepje van mensen de zeer verschillende motieven, die worden genoemd als je gaat filmen. En ze bewijzen, dat je met de filmkamera alle kanten op kunt. - B.s. Wymbritseradeel Di Pagina 7 SNEEKER NIEUWSBLAD - Maandag 23 oktober 1978 de omringende de ganse aarde. H.H. T mill}. IJ rSl 'rnwerd ,rd f 1 h 7/ w j. [Schamel C 1 I Nijhuizui ÏMSI 60U< w< In W- 1h ‘6L 'h 122 idum/ Inzending van advertenties: :ol/ei Gietersj Ottsterzt® EestergaC fn IJL ir mi h 7 •fderzanc ihivin f erkaple Akmari meesten konden trouwens geen ijzeren schaatsen betalen terwijl ieder voor zich zelf wel een paar benen schaatsen kon fatsoeneren. Steden, dorpen en omgeving waar het Sneeker Nieuwsblad verschijnt: Sneek Oppenhuizen Uitwellingerga Jutrijp Hommerts Woudsend Spannenburg Tjerkgaast Sloten Wyckel Sondel Nijemirdum Oudemirdum Rijs Hemelum Bakhuizen Harich Ruigahuizen Balk Osingahuizen Heeg Gaastmeer Idzega Sandfirden Oudega Abbega Westhem Blauwhuis Wolsum Folsgare Oost hem Nijezijl Ijlst Ysbrechtum Nijland Tirns Oosterend Itens Rien Scharnegoutum Deersum Rauwerd Poppingawier Terzool Sijbrandaburen Irnsum Gauw Goënga Offingawier De vakantie... een belangrijk motief om te gaan smalfilmen. ICurid- •óooijun inik^va /arns tcoziÜ •urn^. ■Ttaide, Iemand die alleen maar foto grafeert om herinneringen vast te leggen, heeft het echt niet nodig. Die zorgt voor een goed opnamestandpunt, voor de jui ste belichting en klik-klaar is weer een kleurig souvenier van een belangrijk stukje van je leven. Daar heb je geen boeken voor nodig. Maar wie méér wil leggen in zijn foto’s, die wil er ook graag méér over weten. Bijvoorbeeld over het fotografe ren van mensen in zwart-wit en in kleur. Over het maken van portretten, over groepsfoto’s en kinderfoto’s en over het foto graferen van naakt. P Een Jornm 0 iBurgwerc lijk ondersteunen en die vaak zo mooi zijn, dat je alleen om die foto’s dit boek al zou willen bezitten. Wie graag mensen fotografeert, zal veel kunnen opsteken van dit fraai uitge voerde boek, dat in de foto- handel verkrijgbaar is of voor u kan worden besteld. De hobby-groep Er zit méér muziek in filmen dan je oppervlakkig denkt. Dat ontdek je als je ziet hoe een al wat ouder man gaat smalfilmen als hobby. Zijn dagelijks le ven... uitjes... familiefeestjes.,, de huisdieren en niet te ver geten zijn kleinkinderen... ze worden regelmatig gefilmd en er ontstaat vertelt hij - als vanzelf een levensverhaal, dat wordt gemonteerd tot een boei end geheel. Er komt geluid bij... er worden titels gemaakt en deze man is een van de ijverigste leden van ons klubje, die kans ziet om veel kennis te peuren uit de rijke ervaring van zijn jonge leermeesters. Filmen met een ’’boodschap” Dat is dan een van de twee leraren, die het "medium film”, zoals hij het noemt, gebruikt om de maatschappij in beeld te brengen. Ook al zijn dat meestal niet de mooiste kanten van het leven, we kun nen ons voorstellen, dat hij als kunstenaar probeert om zijn emoties weer te geven met de kamera en in de diskussie over dit alles steken we veel op over dat wat je met een filmkamera kunt doen. Inzending van advertenties: voor het maandagnummer die dag tot 9.00 uur, voor het donderdagnummer ’s woendags tot 12.00 uur. Het is nu maar de vraag sinds wanneer er in Nederland schaats werd gereden. Men leest nog wel eens over het rijden op koeribben of schenkels, reeds sedert onheugelijke tijden. Akkoord, over- talrijk zijn immers de spiegelglad- afgeslepen render- of paardebotten uit de Friese terpen zowel als onze oude binnensteden, welke onmiskenbaar op glijden over ijsvlakten wijzen. Deze „glissen” zijn bovendien zodanig door boord dat men er riemen door kon halen, verbonden aan de voet van de gebruiker. Si1 Wie dat wil zal zeer geboeid worden door een onlangs bij Focus Elsevier verschenen boek van Michael Gnade: "Het foto graferen van mensen”. Een praktijkboek waarin geschreven wordt over de opname-technie- ken, de kompositie, de sfeer van de foto en het afwerken door middel van verschillende technieken in de donkere ka mer. Een veelzijdig boek, dat werd verrijkt met een overvloed aan foto’s in kleur en in zwart-wit. Foto’s, die de tekst voortreffe- De vakantie-filmers Natuurlijk is dat woord "vakan tie” wat te beperkt. Bij een onlangs gehouden marktonder zoek noemde 73% van de on dervraagden de vakantie en reizen als belangrijkste film onderwerp, maar voor velen vallen daar ook andere tochten onder en is een dag of week-end uit een goede aanleiding om te filmen. In de lessen, die in ons filmklubje werden gegeven, kwam dan ook het maken van films in de vakantie en bij andere trips uitvoerig ter spra ke. Er bleek dat velen graag de filmkamera hanteren omdat het steeds weer kunnen beleven van die gelukkige tijd voor hun erg belangrijk is. Filtnverslag van jeugd De tweede belangrijke groep: de moeders en vaders, die gaan filmen omdat de jeugd van hun kinderen hen inspireert. Je kin deren volgen vanaf - als het kan - hun prilste jeugd, ze te zien opgroeien, hun gezichten en kleding te zien veranderen, ze te volgen in verdrietige en blijde momenten... het is ook iets bijzonders, dat eigenlijk al na een korte tijd beschikbaar komt. Het filmen gaat spelen derwijs en - zo berekenden we op een avond - het is na de aanschaf van de apparatuur - niet kostbaar maar levert wel een kostelijk bezit op. O K;fei -o-, J ScharLp ct ''d .taaxurr wfrgeri Maar hoe stelt men zich dan wel het gebruik van dergelijke „benen schaatsen” voor? Ook in het Fries Scheepvaart Mu seum kan men enkele van dergelijke „schaatsen” aantreffen, uit diverse terpen uit de omgeving van Sneek afkomstig. Het komt ons uitgesloten voor dat men met dergelijke glijders aan de voet kon „rijden” zoals wij dat gewend zijn, op scherp geslepen, smalle ijzers. Veeleer moet men denken aan het voortglijden in hurk- houding, waarbij men zich met behulp van twee stokjes voortschoof. Op de manier dus van de Hindeloper priksleden. Uit een middeleeuwse waterput, te voorschijn ge spoeld op het strand van Ameland bij Hollum, waar eenmaal het vissersdorpje Sier gelegen heeft, haalde men een tweetal eikehouten, aan één uiteinde iets aange punte stokjes op, circa 40 cm. lang. Deze stokjes waren aan het stompe uiteinde voorzien van twee doorboringen, waardoor men een leren lus had gehaald die juist om de hand paste. Naar onze overtuiging be treft het hier stokjes, waarmede men zich in de middeleeuwen in snelle vaart over het ijs wist voort te bewegen, zoals gezegd en geschoeid met - BW*- op de hurken gezeten „benen schaatsen”. Veilig mag worden aangenomen dat de huidige schaatsen met dunne ijzers sinds de late middeleeuwen in zwang kwamen, ofschoon afbeeldingen daarvan niet verder terug reiken dan tot in de 16e eeuw. De term „schenkel” voor schaatsijzer is, wonderlijk genoeg, als vakterm tot in onze eeuw in zwang gebleven! :oin£arij Volgens het Leven van de Heilige Liduina I van Schiedapi, geboren in 1380, was deze later heilig verklaarde maagd in 1395 aan het „scolootsen” - het oude woord voor schaatsen, „sco” schoen - toen zij omver gereden werd door een kameraadje, dat in grote vaart op haar was komen aanschaat sen en haar niet meer kon ontwijken. De arme Liduina kwam zo ongelukkig op het ijs te vallen dat zij een „corte ribbe” brak en jaren bedlegerig bleef. Of deze meisjes op benen schaatsen aan het glijden waren, dan wel op echte schaatsen reden, blijkt uit het verhaal niet. Vermoedelijk kende men in 1395 te Schiedam al wel ijzeren schaat sen. Reeds in de 16e eeuw waren er in Neder land vele schaatsenmakers werkzaam ter wijl er in Amsterdam zelfs al een apart gilde van bestond. Hoe die schaatsen er in de 16e en 17e eeuw uitzagen, daarvan kunnen wij ons een indruk vormen aan de hand van de vele schilderijen waarop het ijsvermaak wérd afgebeeld. De ver scheidenheid van de schaatsen moet zeer groot zijn geweest en als men het zich kon veroorloven schafte men zich ware pronk stukjes van schaatsenmakers-kunst aan, uitbundig besneden of beschilderd, met grotere of kleinere „krullen” voor aan de ijzers en al naar gelang de behoefte bere kend op schoon- dan wel hardrijden. Kunstschilders als Barent Avercamp (1612- 1679) en diens vader, Hendrik Avercamp (1585-1634), legden zich zelfs geheel op het wintervermaak toe en vonden voor hun werk een ruim debiet. Volgende keer meer. <La|Ö '©Sur Het is al net als met de bewapeningswed loop, ieder geeft de onzinnigheid toe maar de mensheid blijkt om- zichzelf in bescherming te nemen. Wij zijn Op zaterdag 3 januari 1846 verscheen voor de eerste maal het „Sneeker Nieuwsblad" en vanaf die datum is met onderbreking van enkele oorlogsjaren dit streekblad voor Sneek en de zuidwesthoek in alle regelmaat verschenen. Het „Sneeker Nieuwsblad” mag redaktioneel en kwa opmaak tot de toonaangevende streekbladen worden gerekend; een vaste stat van 4 redakteuren en een fotograaf in samenwerking met free lancers verzorgen de nieuwsgaring in de gemeenten Sneek, Wymbritseradeel, IJlst, Gaasterland, Sloten en Rauwerderhem (w.o. de dorpen Irnsum, Rauwerd, Poppingawier, Terzool, Sijbrandaburen, Deersum) en in de dorpen Oosterend, Rien en Itens. Meer dan twintig duizend gezinnen ontmoeten via het „Sneeker Nieuwsblad" de zakenman, die via de krant zijn bedrijf, zijn assortiment, zijn service presenteert. De meest moderne apparatuur, bediend door mensen die méér voor de klant en de krant willen doen en graag adviseren omtrent layout en materiaal, maakt het mogelijk dat voor de adverteerder een zeer scherpe tariefstelling kan worden gehanteerd. Wat het materiaal betreft: U behoeft niet meer met matrijzen te werken, een scherpe afdruk van het „beeld dat in uw advertentie moet worden opgenomen”, is voldoende. Ook door toepassing van fotografisch zetsel zijn de mogelijkheden voor de adverteerder veel groter dan voor enkele jaren. In de donderdageditie kan een steunkleur worden meegedrukt. Tarieven hiervoor worden graag verstrekt. Olaus Magnus, bisschop van Upsala in Zweden, schrijft dat de Noren in zijn tijd - de I6e eeuw - aan benen schaatsen de voorkeur gaven boven ijzeren maar hij verzuimt ons te vertellen hoe dat dan wel in werk ging. Hij zal het iets heel 'Terwijl wij ons aan het schrijven zetten Is de herfst volgens de kalender ingetreden, en gaan de gedachten onwillekeurig uit naar de komende winter. Sneeuw en ijs zijn in ons land zeldzaam geworden en sommige onderzoekers hebben zich al bezorgd uitgesproken over een wereld-wijde klimaatswijziging, waaraan de mens in de eerste plaats debet zou zijn wegens de door hem veroorzaakte verontreiniging van dampkring, oppervlaktewater en bodem. Daarnaast is ieder het er wel over eens dat de huidige ontbossing, vooral het rigoreus kappen der laatste tropische regenwouden, funest is voor 7 gebieden niet alleen maar voor het klimaat over de ganse aarde. Van 14 t.e.m. 20 oktober Geboren: Miranda dv Douwe Geert Alke- ma en Jacoba Reinsma van Bolsward; Maria Alberta dv Johan Nijenhuis en Aga tha Agnes Maria Melchers van Lemmer; Richard George zv Hugo Gummels en Ali Welles; Sjoukje Nynke dv Jan Kooistra en Janna de Haan; Hendrik zv Jacob Wier sma en Augustina Wilhelmina Udinga; Froukje dv Pieter Mulder en Klaske Mees ter; Hannie dv Auke Verwer en Grietje de Vries; Henk Jan zv Jelle Hillebrand Pronk en Jittje Boerstra; Franciscus Bernardus zv Bernardus Johannes Herman Wortelboer en Auguste Elisabeth Jacoba Spijkerman van joure; Jan Benjamin zv Comelis Leen- dert de Haan en Geertruida Pietemella Janna Maria Jansen; Klaaske dv Roelof Adema en Peekje Postma van Parrega; Ate zv Jotje Groenveld en Janke Bulthuis van Ulst Janke Tryntsje dv Pieter Jellema en Froukje Stellingwerf. Ondertrouwd: Richard Charles Eduard Blijenberg 21 jaar en Teatske Dijkstra 23 jaar; Gerben Hofstra 23 jaar en Johanna Petra Abbink 19 jaar; Tones Gerding 22 jaar en Trijntje Jetske Posma 21 jaar; René Julien Alice Croonen 26 jaar en Jebbigje van der Goot 19 jaar; Sjoerd Catharinus Faber 23 jaar en Janke Bakker 26 jaar; Dirk Londema 23 jaar en Johanna Cecilia Sluyter 20 jaar. Getrouwd: Comelis de Vries 21 jaar en Lijsbeth Oostenveld 21 jaar; Robert Meije- rink 18 jaar en Ida Sterk 18 jaar. Overleden: Rauke Kooiman 83 jaar ev Diderika Margaretha Bottema; Gerben de Boer 82 jaar wv Anna Gertrud Schöttler; Janke Sipkema 73 jaar ev Komelis Dijk stra van Oosterend; Hein Bos 87 jaar ev Tietje Eekhof; Gerrit Jan van den Berg 38 jaar ev Trijntje de Weerd; Hijltje Kamstra 67 jaar; Marijke Reitsma 71 jaar wv Jacob Eizenga; Rients Anthonius Slippens 49 jaar ev Margaretha Nelly Poiesz; Aaltje Boot 74 jaar ev Jakob Veltman; Antje Bakker 87 jaar wv Jan Buwalda; Augustine Melanie Pereira 75 jaar wv Tiam Soei Ong van Bolsward; Libbrig de Groot 90 jaar wv Bauke Jansen van Bolsward. A rCTOtterwAg -O Schellers T-z^'.^charsterbruj Leg«njeer machtig zich tegen wij gaan eveneens vrij-uit met het lozen „BENEN SCHAATSEN” „«AAM irv t- Komen de „benen schaatsen” al in onze terpen voor, gelijk ook in oude nederzet tingen elders in Europa, zoals Scandinavië, Engeland, Duitsland en Zwitserland, de oudste ons bekende beschrijving van het gebruik daarvan dateert eerst uit het jaar 1180, als de bisschop van Londen, Thomas a Becket, aanleiding vindt over dit vermaak van de Londense jeugd iets op te merken. Hij vertelt dat deze „schaatsen” van die- eeuw stammen gelijkluidende berichten uit Ijs land en Scandinavië. Een raak portret uit het fraaie boek van Michael Gnade: Het fotograferen van mensen. r» N. Rjfhtunn n. z Véa 'DopïagaM Spannen burg "X.X is 7 9^ (I Eng.WierJ Wku/ Gaast^ Van 13 t.e.m. 20 oktober 1978 Geboren: Gijsbert Gerrit Johan zv Willem Frederik van den Brink en Janette Wilma Bremmer te Nijland; Jildou dv Alex Jacob Brinkman en Wietske Elisabeth Hobma te Blauwhuis; Anja dv Jelle Johannes van der Leij en leke Roskam te Jutrijp. Gehuwd: Hielke Wildschut 33 jaar te Gaastmeer en Lutske Jonkman 17 jaar te Oudega. Overleden: Sjouke van der Weide 49 jaar ev Antje Jongema te Britswerd. Bakhuizetaj - Harke; •5Won9 Lmigerhougj^^ ^xmorrazijl AllingXier< Fdsega! lizen' 'FijlseteroJT^ ^Wonnebi zelfs niet eens in staat Frankrijk te beletten de Rijn met kalizout te vergiftigen. Maar van gifstoffen en staan meteen in de vecht- houding indien de overheid ons een bij drage vraagt in de zéér hoge kosten van zuiverings-installaties. Het moet altijd van anderen komen Hoe het zij, de schaatsen komen zelden meer uit het Nederlandse vet en daar verspelen wij een wereld van uiterst ge zond vermaak mee. Vanouds leenden de Nederlandse vaarten, weteringen, poelen en plassen met hun geringe stroomsnelheid renbotten zijn gemaakt. Uit de 13e en doorgaans geringe diepte zich uit- nemend voor het schaatsenrijden. Steeds weer hebben vreemdelingen zich over de geweldige drukte op de toegevroren Nederlandse wateren verbaasd en hun be wondering zowel als verwondering uitge sproken over de behendigheid en snelheid waarmede men zich op de schaats wist te verplaatsen. De hele samenleving stond als jn zjj het ware op haar kop want over het ijs kon vanzelfsprekends "hebben gevonden. De men op gemakkelijke manier en uiterst vlug de meest afgelegen plaatsen bereiken. Over en weer werden familiebezoeken afgestoken, verre vrienden opgezocht, ver bintenissen voor het leven gesloten want wat was er heerlijker dan met zijn liefste vriend of vriendin aan de zwier te gaan en onbespied eikaars gevoelens te peilen?

Kranten in de gemeente Sudwest-Fryslan (Bolswards Nieuwsblad, Sneeker Nieuwsblad en Friso)

Sneeker Nieuwsblad nl | 1978 | | pagina 7